6 stycznia 2026 r. po raz piąty zgromadziliśmy się na starym cmentarzu w Jaśle przy symbolicznym grobie Jerzego Polaka. Jak zawsze rozpoczęliśmy godzinę wspomnień od modlitwy o spokój wieczny jego duszy.

6 stycznia 2026 r. po raz piąty zgromadziliśmy się na starym cmentarzu w Jaśle przy symbolicznym grobie Jerzego Polaka. Jak zawsze rozpoczęliśmy godzinę wspomnień od modlitwy o spokój wieczny jego duszy (tekst poniżej).

MODLITWA

Boże Ojcze pokornie polecamy Ci zmarłego Jerzego.

Ty znasz jego pracę, trudy życia i zasługi dla „Solidarności” i Polonii. Przez mękę i śmierć Twojego Syna, w którego wierzył, przebacz mu jego grzechy i przyjmij go do królestwa niebieskiego.

Nam dopomagaj do uczciwego solidarnego życia, byśmy mogli spotkać się z nim w szczęśliwości wiecznej. Amen.

Ojcze nasz… Zdrowaś Mario… Wieczny odpoczynek… ( 3 razy ).

W intencji zmarłych, którzy za życia byli bliskimi jego sercu. Pod Twoją obronę…

Niech w miłosierdziu Bożym odpoczywają w pokoju wiecznym. Amen.

Chwile refleksji i wspomnień rozpoczął Kazimierz Poniatowski, który wręczył każdemu życiorys Jerzego i anegdotki z jego życia ( załączone pod relacją ). Niektóre skomentował.

Kazimierz Rozenbeiger dał krótkie świadectwo o koledze Jurku ( tekst poniżej ).

Drogi Jurku na zawsze pozostaniesz w naszej pamięci jako lojalny i nieposzlakowany przyjaciel, Jako patriota i społecznik, niezachwiany w wierze i w realizacji wszelkich spraw słusznych. Boga, Honor i Ojczyznę mający za swą życiową dewizę.

Drogi Jurku! Tak właśnie o tobie myślimy, takie dajemy i będziemy dawać o tobie świadectwo.

Chwile wspomnień i zadumy zakończone zostały stwierdzeniem:

JAKIEGOŻ TO WSPANIAŁEGO FACETA MIELIŚMY WŚRÓD NAS!

JERZY POLAK

Urodził się 6.01.1953 r. w Jaśle – Sobniowie. Po ukończeniu Szkoły Podstawowej Nr 3 w Jaśle uczęszczał do Zespołu Szkół Mechanicznych w Krośnie, gdzie zdał egzamin maturalny. Po studiach technicznych na Politechnice Rzeszowskiej rozpoczął pracę w Hucie Szkła w Jaśle, gdzie pracował do sierpnia 1980 r. Wskutek działań kierownictwa zakładu został przeniesiony do pracy (od 1 września 1980 r.) w Ośrodku Badawczo – Rozwojowym „Gamrat – Erg” w Jaśle. Tu był współzałożycielem Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”.

Po wprowadzeniu stanu wojennego 14.12.1981 był współorganizatorem strajku w swoim zakładzie, za co został dyscyplinarnie zwolniony z pracy. Był aktywnym działaczem struktur podziemnych w Jaśle. Współorganizował druk oraz kolportaż niezależnych wydawnictw. Będąc z zamiłowania fotografem, przygotowywał materiały wykorzystywane do drukowania wydawanych w Jaśle biuletynów związkowych i innych druków (ulotki, kalendarze, druki okolicznościowe). 19 marca 1983 r. został aresztowany i skazany za działalność podziemną. Na mocy amnestii opuścił więzienie w czerwcu 1983 r. Uczestniczył w przygotowaniu do emisji audycji radiowej „Radia Solidarność” nadanej 7.09.1984 r. w Jaśle (Jego pomysłem i montażem był podkład muzyczny audycji oparty na melodii pieśni „Warszawianka”). W tym okresie, jako zwolniony dyscyplinarnie, nie mógł znaleźć stałego zatrudnienia.

Nie widząc możliwości ułożenia sobie życia w Polsce rozpoczął starania o wyjazd do USA. Wielokrotnie odmawiano mu paszportu. Dopiero 1988 r. władze zgodziły się na Jego wyjazd do NRF, skąd udał się z rodziną (żoną Jolantą i półroczną córką Klaudią) do Stanów Zjednoczonych. Tam nieprzerwanie interesował się sprawami polskimi aktywnie uczestnicząc w życiu Polonii. Przez kilku lat był przewodniczącym Klubu Gazety Polskiej w Stamford. Posiadał dużą kolekcję zdjęć obrazujących życie Jasła w latach 70. i 80. ub. wieku, w tym wiele związanych z działaniami NSZZ „Solidarność” w naszym mieście. Wykorzystał je do przygotowania, wspólnie z córką Aleksandrą, wystawy „Jerzy and Oleńka Polak Collection” na Uniwersytecie Harvarda w Bostonie oraz w Elms College (Chicope, Massachusetts).

W 2018 r. Jego zdjęcia, tematycznie związane z „Solidarnością” i ks. Stanisławem Kołtakiem, posłużyły do zorganizowania wystawy w I Liceum Ogólnokształcącym im. Króla Stanisława Leszczyńskiego w Jaśle, która następnie była prezentowana w kilku jasielskich szkołach ponadgimnazjalnych, gdzie cieszyła się dużym zainteresowaniem uczniów i nauczycieli. Wraz z żoną Jolantą pomagał wielu rodakom, którzy zdecydowali się wyjechać „za Ocean”. Druga wystawa Jego zdjęć została zorganizowana przy I Liceum Ogólnokształcącym w Jaśle w sierpniu 2020 r. w 40. rocznicę powstania NSZZ „Solidarność”.

We wrześniu 2019 r. przybył do Jasła na odsłonięcie pomnika Żołnierzy Wyklętych, a w lutym następnego roku uczestniczył w konwencji Prawa i Sprawiedliwości inaugurującej kampanię wyborczą Prezydenta Andrzeja Dudy oraz w Zjeździe Klubów „Gazety Polskiej” w Warszawie. W grudniu 2020 r. został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Zmarł 15.05.2021 r. w USA i tam został pochowany.

.

W stanie wojennym, nie mogąc znaleźć stałego zatrudnienia, Jurek, ze swym kolegą, pracował w kuźni, robiąc różne nietypowe przedmioty. Nie miał z tego znaczącego dochodu, bo były to głównie przedmioty, którymi obdarowywał później swoich znajomych.

Ślubu Jurkowi i Joli udzielał ks. Stanisław Marczak, który już wtedy był tak dla Jurka, jak i dla całego naszego środowiska, niekwestionowanym autorytetem. Gdy o latach, odwiedził Polskę, pojechaliśmy do Jaślisk do księdza Stanisława i tam Jurek nagrywał wypowiedź wspomnieniową księdza dotyczącą lat Jego posługiwania w Jaśle, ze szczególnym uwzględnieniem czasów „Solidarności” i stanu wojennego.

Gdy Jurek został przyjęty do pracy w Hucie Szkła w Jaśle, to po niedługim czasie stał się, mimo młodego wieku, autorytetem i najlepszym, zaufanym kolegą dla wielu pracowników. Opowiadał mi, że zdarzało się, szczególnie w poniedziałki, gdy któryś z kolegów spóźnił się do pracy (poprzedniego dnia „popiwszy”), to przychodził do Jurka z prośbą o pomoc w wymyśleniu usprawiedliwienia tego spóźnienia. Tu Jurek wykazywał się niezwykłą inwencją, bo przecież nie można było powtarzać niezwyczajnych zdarzeń mających być tym usprawiedliwieniem.

Gdy Jurek poznał swą przyszłą żonę Jolantę, poszedł z nią wkrótce do jednego ze swych kolegów. Jola była wówczas, tak to pozostało do dziś, szczupłą drobną dziewczynką o zniewalającej urodzie. Kolega, widząc drobną i bardzo młodzieńczą postać narzeczonej Jurka, pod chwilową Jej nieobecność, rzekł: – Jurek, co ty wyprawiasz ! Ona wygląda na 13 lat! Jurek na to: – No i co z tego ! Ja nie jestem przesądny!

Po ich wyjeździe „za wodę” utrzymywałem z Jolą i Jurkiem kontakt telefoniczny. Zapraszałem go do odwiedzenia Polski. Po wyborze A. Kwaśniewskiego na prezydenta (1995 r.) powiedział: Jak komunistę wybraliście na prezydenta, to ja do Polski nie przyjadę. Rzeczywiście, przyjechał gdy prezydentem był Lech Kaczyński.

Po wyjeździe do USA pierwszy raz odwiedził „Polskę i przyjaciół” (tak się wyrażał) w 2009 r. Po zorganizowanym przeze mnie spotkaniu w władzami Powiatu, spotkał się także z lokalnymi dziennikarzami. Zapytany później przez autora tych zapisków, jak mu poszło z nimi, odparł: Szło dobrze, dopóki taka mała w czerwonym nie zapytała: – Czym była dla Pana „Solidarność” ? Przez dłuższą chwilę nie mogłem wydobyć słowa, a i potem niewiele wydukałem. Wstyd przyznać, tak się wzruszyłem. Odpowiedziałem: – Przecież to było jak najbardziej zasadne pytanie, tylko waga wspomnień i doznań z tamtego okresu spowodowały, że tak się wzruszyłeś. Potem, w sali obrad Rady Powiatu, spotkał się, nie uprzedzony wcześniej o tym, z około trzydziestoma swoimi znajomymi.

Podczas tego, prawie miesięcznego, pobytu w Polsce, dzięki wstawiennictwu ks. Waldemara Janigi, Jurek w towarzystwie Maryny Czeszyk (Jego współpracownica z czasów „Solidarności”) oraz moim, zostaliśmy przyjęci przez Ks. Arcybiskupa Ignacego Tokarczuka. Jurem miał ze sobą kilka zdjęć z Pielgrzymek Ludzi Pracy do Częstochowy. Były to potężne zdjęcia tak ok. 3 m na 1 m. Ks. Arcybiskup był nimi zachwycony.

Gdy Jurek dowiedział się, że do „polskiego sklepu” w sąsiednim mieście Stamford dostarczana jest redagowana przez Jerzego Urbana gazeta „NIE”, to postanowił wykupować cały nakład dostarczany do tego sklepu, a po przywiezieniu do domu natychmiast te gazety palił. Robiłem to, aby tego szmatławca ludzie nie czytali – informował mnie o tym, gdy byłem w Stanach i wiele godzin spędzaliśmy na rozmowach.

Kazimierz Poniatowski

Foto: J.Nowak

W dniu 6.01.2025 r. w 72 rocznicę urodzin śp. Jerzego Polaka na jasielskim „starym cmentarzu” spotkali się jego koledzy, znajomi i przyjaciele. Przy grobie rodziny Polaków na której znajduje się tablica pamiątkowa Jerzego, uczestniczący w spotkaniu odmówili modlitwę za zmarłego kolegę, zapalili znicz, oraz podzielili się wspomnieniami zarówno z okresu jego młodości, działalności opozycyjnej w Polsce, oraz jego patriotyczne zaangażowanie w sprawy polskie w USA, m.in. jako przewodniczącego Klubu „Gazety Polskiej”.

Foto: J.Nowak

W dniu 6.01.2025 r. o godz. 12:00 w 72 rocznicę urodzin śp. Jerzego Polaka spotkamy na jasielskim „starym cmentarzu” na krótką modlitwę przy tablicy pamiątkowej na grobie rodziny Polaków.

Na spotkanie zapraszają koledzy i koleżanki z „Solidarności”.

W dniu 6.01.2024 r. w 71 rocznica urodzin śp. Jerzego Polaka na jasielskim „starym cmentarzu” przy grobie rodziny Polaków spotkali się jego koledzy, znajomi i przyjaciele. Uczestniczący w spotkaniu odmówili modlitwę za zmarłego kolegę, zapalili znicz, oraz wspominali zarówno jego działalność opozycyjną w Polsce, oraz jego patriotyczne zaangażowanie w sprawy polskie w USA.

W dniu 15.05.2023r.  minęła 2 rocznica śmierci śp. Jerzego Polaka.  W tym dniu koledzy, przyjaciele i znajomi również ze Stowarzyszenia „Solidarni w Jaśle” uczcili pamięć śp. Jerzego uczestnicząc we mszy św. w Jego intencji.

Po mszy św. tradycyjnie już spotkaliśmy się na jasielskim cmentarzu przy grobie rodziny Polaków, wspominając działalność kol. Jerzego w jasielskiej „Solidarności” szczególnie w okresie stanu wojennego. Uczestnicy spotkania przypominali sobie jak śp. Jerzy za swoją działalność „wywrotową” w Hucie Szkła w Jaśle został przeniesiony do pracy w OBR Gamrat – Erg i jak  tam zaczął współorganizować struktury „Solidarności”. Będąc członkiem Sekcji Interwencji Komisji Zakładowej współuczestniczył również w audycjach nadawanych przez Rozgłośnię Zakładową Radia „SOLIDARNOŚĆ”. Za udział w strajku w dniu 14.12.1981r. w styczniu 1982r. został dyscyplinarnie zwolniony z zakładu. Mimo to w dalszym ciągu prowadził działalność opozycyjną rozpowszechniając m.in. ulotki i wydawnictwa niezależne. Na skutek ciągłej inwigilacji przez SB musiał się stale ukrywać, często zmieniając miejsca pobytu. Jego szwagier p. Zdzisław Florczyk opowiedział jak przebudował pomieszczenie gospodarcze tworząc dobrą kryjówkę dla Jerzego. Mimo tych zabiegów Jerzy w marcu 1983r. został aresztowany. Po wyjściu z więzienia w dalszym ciągu był szykanowany, a nie mogąc znaleźć pracy wyjechał z rodziną do USA. Tam także bardzo mocno zaangażował się w sprawy polskie.

Będąc przewodniczącym   Klubu „Gazety Polskiej” miał możliwość kontaktów z Polakami i przedstawiania prawdziwej sytuacji w Polsce. Za zaangażowanie i działalność w dniu 9.12.2020r. został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Zmarł 15.05.2021r. w USA i tam został pochowany.

Komentarz i zdjęcia

Jerzy Nowak

Serdecznie zapraszamy do udziału w tej Mszy.

Kolega Jerzy Polak za swą działalność w dniu 9.12.2020 r. został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Izba Pamięci NSZZ „SOLIDARNOŚĆ” w Jaśle nosi Jego Imię.

W dniu 6.01.2023r. minęła 70 rocznica urodzin śp. Jerzego Polaka, jaślanina zasłużonego działacza jasielskiej „SOLIDARNOŚCI” szczególnie w czasie stanu wojennego. W tym dniu na jasielskim cmentarzu przy grobie rodziny Polaków i symbolicznym dla śp. Jerzego, który zmarł i został pochowany 15.05.2021r. w USA spotkali się koledzy i przyjaciele. Uczestnicy wspominali zarówno działalność opozycyjną zmarłego w Polsce jak i Jego zaangażowanie w sprawy polskie jako przewodniczącego Klubu „Gazety Polskiej” w USA.

Kolega Jerzy Polak za swą działalność w dniu 9.12.2020 r. został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Izba Pamięci NSZZ „SOLIDARNOŚĆ” w Jaśle nosi Jego Imię.

.

W najbliższą niedzielę – 15.05.2022 r. mija rok od śmierci Jerzego Polaka.

W tym dniu w Kościele Św. Stanisława B.M. w Jaśle o godz. 10:15 odprawiona zostanie Msza Św. w Jego intencji.

Serdecznie zapraszamy do udziału w tej Mszy.

W dniu 6.01.2022 minęła 69 rocznica urodzin śp. Jerzego Polaka, jaślanina, wielkiego patrioty, współzałożyciela NSZZ „SOLIDARNOŚĆ” w Ośrodku Badawczo – Rozwojowym „GAMRAT – ERG” w 1980r.

W tym dniu na jasielskim cmentarzu, przy grobie rodziny Polaków i  symbolicznym dla śp. Jerzego, który zmarł i został pochowany 15.05.2021r. w USA, spotkali się koledzy i przyjaciele. Uczestnicy wspominali działalność zmarłego zarówno w Polsce jak i w USA.

Przypominali sobie okres jego działalności w strukturach „SOLIDARNOŚCI” szczególnie w okresie stanu wojennego, ale też wspominano jego zaangażowanie patriotyczne w czasie pobytu w Stanach.

Śp. Jerzy Polak w dniu 14.12.1981r. był współorganizatorem strajku na terenie zakładu OBR GAMRAT – ERG w Jaśle, który w tym czasie podlegał   strukturom wojskowym. Za działalność „wywrotową” w zakładzie został zwolniony dyscyplinarnie. Mimo to, w dalszym ciągu współorganizował druk i kolportaż wydawnictw niezależnych dokumentując wiele wydarzeń fotograficznie. Za działalność podziemną został aresztowany w marcu 1983r, a więzienie opuścił dopiero na mocy amnestii.

Nie mając możliwości zatrudnienia się w Polsce, wyjechał z rodziną do USA, gdzie nawiązał ścisłą współpracę z POLONIĄ. Przez cały okres pobytu w USA żywo interesował się sprawami polskimi. Organizował spotkania a także wystawy między innymi w Bostonie na Uniwersytecie Harvarda zorganizował wystawę własnych zdjęć przywiezionych z Polski z okresu stanu wojennego. Utrzymywał ciągle kontakt z Polską i Jasłem. Przyjeżdżał  kilkakrotnie do Jasła. Spotykał się z przyjaciółmi z lat 80 ubiegłego wieku. Owocem tych spotkań były m.in. zorganizowane przy współpracy ze Stowarzyszeniem SOLIDARNI  w Jaśle i osobistym zaangażowaniem się Starosty Jasielskiego p. Adama Pawlusia dwie  wystawy zdjęć z okresu stanu wojennego w 20 i 40 rocznicę powstania SOLIDARNOŚCI.

W 2020r. został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Więcej informacji o działalności śp. Jerzego Polaka pod adresem:

Zdjęcia i opracowanie J. Nowak

19.05.2021 w Kościele pw. Św. Stanisława BM w Jaśle została odprawiona Msza Św. za spokój duszy Jerzego Polaka, Jaślanina z urodzenia, działacza „Solidarności” i działacza polonijnego w USA. Głównym celebransem był ks. prof. dr hab. Piotr Steczkowski – kanclerz Kurii Rzeszowskiej, inni duchowni – ks. dr hab. prof. UR Adam Podolski (obaj – przyjaciele zmarłego), ks. Tadeusz Paszek – proboszcz parafii, oraz dwaj księża z tej parafii. Obecne były dwa poczty sztandarowe ze sztandarami „Solidarności” z Huty Szkła i Gamratu – zakładów, w których pracował Jerzy Polak.

Czytania wiernych – Jerzy Nowak i Paweł Pietrusza, śpiew – Wojciech Jankowski. Postawę życiową zmarłego przypomniał ks. dr hab. Adam Podolski.

Kazanie ks. dr hab. Prof. UR Adama Podolskiego.

.

„Żyłem z wami, kochałem i cierpiałem z wami. Nigdy mi, kto szlachetny, nie był obojętny. Dziś was żegnam…” Tak, nawiązując do „Testamentu” Juliusza Słowackiego – mógłby do nas powiedzieć nasz zmarły Jerzy Polak.

A my, co mu odpowiemy ?

Kościół Chrystusowy odpowiada słowami prefacji: „Choć zasmuca nas nieunikniona konieczność śmierci, znajdujemy pociechę w obietnicy przyszłej nieśmiertelności”.

W swoim domu w Greenwich po długotrwałej chorobie zmarł Jerzy Polak. Zasłużony opozycjonista z jasielskiej „Solidarności”, był działaczem struktur podziemnych w Jaśle. Po studiach technicznych rozpoczął pracę w Hucie Szkła w Jaśle. Z dniem 1 września 1980 r. został przeniesiony do Ośrodka Badawczo – Rozwojowego „Gamrat – Erg”. Tu był współzałożycielem Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”.

14 grudnia 1981 r. wraz z kolegami zorganizował strajk w swoim zakładzie, za co został dyscyplinarnie zwolniony z pracy.

Jerzy Polak był współtwórcą, aktywnym i zasłużonym działaczem NSZZ „Solidarność” w Jaśle. Pochodził z Sobniowa.

Mieszkał wraz z rodziną w Greenwich w stanie Connecticut. Miał 68 lat. W trudnych latach osiemdziesiątych ubiegłego stulecia Jerzy Polak był jednym z najprężniej działających opozycjonistów jasielskiego podziemia antykomunistycznego. Odważną, bezkompromisową, patriotyczną postawą niejednokrotnie narażał się funkcjonariuszom ówczesnej władzy. Współorganizował strajki, druk i kolportowanie niezależnej prasy. Druk części prasy niezależnej odbywał się w domu moich dziadków Jana i Apolonii Podolskich na tzw. Zawodziu w Przysiekach, który to organizował Antoś Podolski – mój stryj i obecny wśród nas Starosta Jasielski Adam Pawluś.

Jurek Polak działalność opozycyjną przypłacił utratą pracy, a następnie pobytem w więzieniu. W marcu 1983 r. został aresztowany i skazany za działalność podziemną. Więzienie opuścił w czerwcu 1983 r. na mocy amnestii. Po powrocie do domu uczestniczył w przygotowaniu do emisji audycji radiowej nadanej 7 października 1984 r. w Jaśle. To on wymyślił i zmontował podkład muzyczny audycji oparty na melodii pieśni „Warszawianka”.

W całości poświęcił się „Solidarności” przez to nie mógł znaleźć stałego zatrudnienia w zakładach pracy. A przecież założył rodzinę, którą trzeba było utrzymać. Nienawiść SB – ów w stosunku do Jurka była nieprawdopodobna.

Nie widząc możliwości ułożenia sobie życia w Polsce rozpoczął starania o wyjazd do USA. Dopiero w 1988 r. władze zgodziły się na Jego wyjazd do Zachodnich Niemiec, skąd udał się z rodziną (żoną Jolantą i kilkumiesięczną córką Klaudią) do Stanów Zjednoczonych, gdzie zaangażował się w działalność polonijną. Ślub wzięli w tej świątyni 29 sierpnia 1987 roku. Rok przed  wyjazdem do USA. Uczestniczyłem w ich ślubie, było to rok po moich  święceniach. Małżeństwo błogosławił ks. St. Marczak. Razem z żoną Jolą doczekali się trójki dzieci: wspomniana Klaudia, Adaś i Oleńka. Po wyemigrowaniu za ocean był szefem Klubu Gazety Polskiej w Stamford.

Posiadał dużą kolekcję zdjęć obrazujących życie Jasła w latach 70. i 80. ub. wieku, w tym wiele związanych z działaniami NSZZ „Solidarność” w naszym mieście. Wykorzystał je do przygotowania wystawy „Jerzy and Olenka Polak Collection” na Uniwersytecie Harvarda w Bostonie oraz w Elms College (Chicope, Massachusetts). Część z nich została wykorzystana podczas organizowanych w Jaśle w sierpniu 2018 r. obchodów 20. rocznicy śmierci ks. Stanisława Kołtaka, kapelana jasielskiej „Solidarności”. Jej otwarcie nastąpiło 31 sierpnia – w rocznicę podpisania Porozumień Sierpniowych. Wystawa była czynna przez 2 tygodnie w I Liceum Ogólnokształcącym im. Króla Stanisława Leszczyńskiego w Jaśle, a potem była prezentowana w kilku jasielskich szkołach ponadgimnazjalnych, gdzie cieszyła się dużym zainteresowaniem uczniów i nauczycieli. Jego zdjęcia zostały także wykorzystane w dwóch kolejnych wystawach w Jaśle: w Starostwie Powiatowym (poświęconej ks. ST. Kołtakowi) oraz przy I Liceum Ogólnokształcącym, zorganizowanej w sierpniu 2020 r. w 40. rocznicę powstania NSZZ „Solidarność”.

Jerzy Polak odwiedził Polskę i swoje Jasło we wrześniu 2019 roku na odsłonięcie Pomnika Żołnierzy Wyklętych. Miałem szczęście się z nim spotkać. Przyjechał na moje zaproszenie do Rzeszowa wraz z senatorem Kazimierzem Poniatowskim. Myśleliśmy o wydaniu i przetłumaczeniu książki, którą napisał ks. kapelan generał wojsk amerykańskich Navy – Polak ks. Malanowski.

Podczas ostatnich wyborów prezydenckich w Polsce jako działacz polonijny zaangażował się w kampanię Andrzeja Dudy, uczestniczył w jej inauguracji.

9 grudnia 2020 r. odebrał Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, przyznane mu przez prezydenta za zasługi z czasów solidarnościowych. Odznaczenie wręczył mu Adrian Kubicki – Konsul Polski w Nowym Jorku (USA) przy udziale wicekonsula Mateusza Gmury. Wnioskodawcą odznaczenia było Stowarzyszenie „Solidarni w Jaśle”.

Pan Adam Pawluś, Starosta Jasielski tak wspomina Jerzego Polaka: Z niedowierzaniem przyjąłem informację o śmierci Jurka. To był wspaniały przyjaciel, człowiek wielkiego serca, oddany sprawom, o które walczył. Nie zważając na represje aktywnie uczestniczył w działalności podziemnych struktur związkowych w Jaśle, a od czasu osiedlenia się w nowej Ojczyźnie, tam zabiegał o sprawy polskie. Był szefem Klubu Gazety Polskiej w Stamford. Interesował się tym, co dzieje się w Polsce, a szczególnie w Jego rodzinnym Jaśle. My znaliśmy się od lat, razem działaliśmy w „Solidarności”, a kiedy mieszkałem w Stanach – angażowaliśmy się w działania Polonii. Wspólnie zorganizowaliśmy manifestację na Piątej Alei w Nowym Jorku w obronie TV Trwam. Spoczywaj w pokoju Jurku.

Jerzy Polak zmarł 15 maja w sobotę w dzień w którym zawsze czcimy Matkę Bożą, w wigilię Wniebowstąpienia Pańskiego. O jego odejściu do Domu Pana poinformowała mnie żona Jolanta.

Wierny patriota o dużym sercu dla rodziny i dla Polski, swojej prawdziwej Ojczyzny. Zostawił w Greenwich dom otwarty dla Polaków.

Tak napisał do mnie małżonka Jola. I pisze dalej tak:

Zapraszamy i będziemy kontynuować wartości, którymi żył Jerzyk. Często powtarzał Bóg, Honor, Ojczyzna. Jerzyk został przeprowadzony przez bramę. Tam czekała na niego Maryja.

Po zakończeniu eucharystii za udział w pożegnaniu zmarłego podziękował wszystkim Prezes Stowarzyszenia „Solidarni w Jaśle” Kazimierz Rozenbeiger. Sylwetkę Jerzego Polaka, w osobistym wspomnieniu, przybliżył Wojciech Jankowski – współpracownik Jerzego w zakładowej „Solidarności”.

.

Słowa Wojciecha Jankowskiego.

.

            Niech mi wolno będzie powiedzieć parę słów przy tej smutnej okazji pożegnania naszego wspólnego kolegi i przyjaciela Jurka. Chociaż jestem członkiem Stowarzyszenia „Solidarni w Jaśle”, zabieram głos z osobistej potrzeby i można powiedzieć moralnego obowiązku.

Jurka Polaka nie znałem tak bardzo osobiście, jak znało go wiele osób, które znajdują się w tym kościele. Obydwaj działaliśmy w „Solidarności”, z tym że on w OBR – ze przy Gamracie, a ja w samym Gamracie, jako najmłodszy członek 11 osobowego Prezydium Komisji Zakładowej tego wtedy trzytysięcznego zakładu. Gdy wybuchła „Solidarność”, mieliśmy z Jurkiem po 27 lat i obaj widzieliśmy w niej szansę na zmianę na lepsze otaczającej nas w Polsce rzeczywistości.

Tylko ten, kto żył w tamtych czasach, wie czym ryzykowało się podejmując działalność w ruchu „Solidarność”, jakie były realia życia, czym była cenzura i opresyjne państwo. Dlatego ze smutkiem i wręcz z niedowierzaniem czyta się komentarze jakie zamieścili niektórzy z pewnością młodzi ludzie pod pięknym wspomnieniem o Jurku napisanym przez Krystynę Olszewską w internecie.

Z OBR – u przy Gamracie miałem wtedy częste kontakty z Ryszardem Majewskim, który został wybrany członkiem Komisji Zakładowej i brał udział we wszystkich wspólnych pracach na szczeblu Zakładów Gamrat. Z Jurkiem nie kontaktowałem się osobiście, ale zarówno on jak i ja zbieraliśmy materiały do audycji, jakie w każdą środę nadawaliśmy wspólnie z Marią Czeszyk w gamrackim radiowęźle. Materiały zbieraliśmy obaj niezależnie od siebie, robione to było spontanicznie, na podstawie materiałów trafiających do nas z różnych źródeł. Często były to ulotki, druki powielaczowe z różnych miejsc i szczebli, jak: Komisja Krajowa „S”, materiały z Regionu Podkarpacie i Małopolska oraz komunikaty z działalności „S” w samym zakładzie i OBR – ze.

Były to pierwsze oznaki wolnego słowa i dlatego jako sygnał dźwiękowy cotygodniowych audycji wybraliśmy melodię „Witaj Majowa Jutrzenko”. Jak wiemy nadzieje na wolną Polskę w tamtym czasie zostały zniweczone wprowadzeniem stanu wojennego.

Od tego momentu życiorys mój i Jurka znacznie się różni i tutaj dowiedzcie się, dlaczego powiedziałem, że oddanie  hołdu zmarłemu Jurkowi jest poniekąd moim moralnym obowiązkiem. Jeszcze w październiku 1981 jako ekonomiście zaproponowano mi w Gamracie stanowisko kierownika Działu Płac. Mimo młodego wieku podjąłem to wyzwanie i po zatwierdzeniu mojej kandydatury przez Radę Pracowniczą objąłem formalnie to stanowisko na początku grudnia 1981. Pełniąc obowiązki zawodowe znalazłem się jak większość Polaków, mając etos „Solidarności” w sercu, mimo nocy stanu wojennego trzeba było dalej żyć i pracować, często zaciskając zęby.

Ale nie wszyscy Polacy tak żyli – Polak o nazwisku „Polak” i imieniu „Jerzy” wybrał inną drogę. Drogę dalszej walki o ideały wolności i solidarności oraz o Solidarność przez duże „S”, w której się wtedy wielu młodych i starych z nas zakochało. Znamy kolejne losy Jurka: współorganizacja strajku w OBR – ze, utrata pracy z „wilczym biletem” bez szans na zdobycie nowej, aresztowanie i przesłuchania przez SB w Krośnie. Jurek opowiadał na spotkaniu z nim podczas ostatniej wizyty w Jaśle, jak przesłuchujący go esbek bawił się na biurku dowodem osobistym jego dziewczyny Joli, a gdy przechodził korytarzem, specjalnie w widocznym miejscu wisiała jej bluzka. Co zrobiłby na jego miejscu i co może powiedzieć o tamtych czasach jakiś młody „człowiek” w cudzysłowie, piszący bzdury i nie szanujący zmarłego i nieznanego mu dzielnego prawdziwego człowieka. Zostawmy to bez komentarza.

Jurek Polak w pewnym sensie moje drugie „ja”. To „ja”, którym ja nie byłem, a jest ono bohaterskie. Mogę też żałować, że nie miałem tylu osobistych kontaktów z Jurkiem co wielu z was. Łączy mnie z nim także to, że jego i moim hobby jest fotografowanie, że w tym samym dniu obchodzimy imieniny. On pochodzi z Sobniowa, a ja w Sobniowie zamieszkałem w 2000 roku. Może mamy też podobne poczucie humoru i podejście do życia, bo przecież szklanka jest zawsze do połowy pełna.

Piszę o Jurku w czasie teraźniejszym, bo przecież on  żyje w naszych sercach i będzie żył jak nasza pierwsza Solidarność.

Spoczywaj Jurku w Pokoju.

W uroczystości pożegnalnej uczestniczyło liczne grono koleżanek i kolegów zmarłego – Jego sąsiedzi, współpracownicy z zakładów pracy i „Solidarności” oraz Jaślanie, którym zmarły i Jego żona Jolanta pomagali, gdy ci przebywali w USA.

Foto: J.Nowak