Strajki na Lubelszczyźnie, w Tarnowie, Sanoku, a później na Wybrzeżu i w całej Polsce w lipcu i sierpniu 1980 r. miały bezpośredni wpływ na zachowania załóg jasielskich zakładów pracy. Postulaty i przerwy w pracy miały miejsce w takich zakładach, jak: przedsiębiorstwo Państwowa Komunikacja Samochodowa Oddział Jasło (główny organizator – Kazimierz Dubas), Huta Szkła Technicznego w Jaśle (Jan Hap), Zakłady Płyt Wiórowych w Jaśle (Mieczysław Maciechowski), Wojewódzki Związek Kółek i Organizacji Rolniczych z/s w Jaśle (Leszek Twaróg), później także w innych.

Wraz z upływem kolejnych tygodni i powstaniu wielu komitetów założycielskich w zakładach pracy Powiatu Jasielskiego, zgodnie  z przyjętą na szczeblu ogólnopolskim zasadą terenowej, a nie branżowej struktury Związku, zaczęto powoływać lokalne komitety założycielskie, skupiające komórki związkowe z danego terenu, także w naszym powiecie.

25 października 1980 r. w sali Zakładowego Domu Kultury Zakładów Tworzyw Sztucznych „Gamrat – ERG” w Jaśle (tzw. „Chemik”) przy ul. 3 Maja 1 odbyło się pierwsze spotkanie przedstawicieli jasielskich zakładów pracy zainteresowanych powołaniem struktury związkowej o zasięgu ponadzakładowym (ok. 70 osób). W zebraniu tym, poza wymienionymi w dalszej części tekstu osobami wybranymi do MKZ – u, wzięli udział m.in.: ks. dr Stanisław Marczak, Kazimierz Famurat, Jan Sarzyński – Rejon Dróg Publicznych, Adam Łukowicz – Spółdzielnia Transportu Wiejskiego, Jan Forystek – Spółdzielnia Mieszkaniowa, Zofia Nowak – Liceum Ogólnokształcące (teraz: I LO w Jaśle), Henryk Mruk – Pektowin, Sylwester Świerz – Przedsiębiorstwo Budownictwa Rolnego, Emil Mastej – Stowarzyszenie PAX Oddział w Jaśle, Marian Myśliwiec – Krośnieński Kombinat Budowlany, Stanisława  Szerląg  –  NBP  Oddział  w  Jaśle, Roman Gumiński – MKS w Jaśle, Feliks Źrebiec i Bolesław Czarny – Zespół Szkół Zawodowych Nr 1, Emil Hendzel – Szkoła Podstawowa Nr 3, Stanisław Kopera – PKS, Stanisław Sobol – Foto Optyka, Józef Mazur – Spółdzielnia Kółek Rolniczych w Brzostku, Eugeniusz Kowalski  – Zakłady Cukiernicze w Brzostku.

Przedstawiciele jasielskiego PKS – u przybyli na zebranie samochodem udekorowanym w biało – czerwone barwy, a ich przejazd przez miasto wzbudził duże zainteresowanie mieszkańców. Pomysłodawcą i „reżyserem” tego przejazdu był wspominany już Kazimierz Famurat, który był nieformalnym doradcą Kazimierz Dubasa – głównego organizatora Związku na naszym terenie w jesieni 1980 r.

Spotkanie rozpoczęło się od poprowadzonej przez ks. S. Marczaka modlitwy oraz odśpiewania hymnu narodowego. Prezydium zebrania tworzyli: Kazimierz Dubas, Kazimierz Famurat, Stanisław Galon, Janina Henzel, Stanisław Kopera, Leszek Ochyl i Leszek Twaróg. Za stołem prezydialnym siedział także ks. dr Stanisław Marczak.

Po przyjęciu zaproponowanego przez K. Dubasa porządku obrad, obecni na sali przedstawiciele jasielskich zakładów pracy informowali o stanie zakładowych organizacji powstającego związku, jego liczebności, nazwiskach najbardziej aktywnych działaczy.

Ponieważ dzień wcześniej Sąd Wojewódzki w Warszawie wprowadził samowolnie zmiany w Statucie „Solidarności” (skreślono prawo do strajku, dopisano stwierdzenie o kierowniczej roli PZPR), więc Leszek Ochyl zaproponował, by tej sprawie poświęcić trochę czasu. Leszek Twaróg przypomniał najważniejsze, a szczególnie te zmienione przez sąd, punkty, krótko je omawiając i odpowiadając na pytania.

Na tym spotkaniu powołany został Międzyzakładowy Komitet Założycielski (MKZ) NSZZ „Solidarność” w Jaśle. Oto jego skład:

przewodniczący – Kazimierz Dubas (PKS w Jaśle),

wiceprzewodniczący – Stanisław Galon (ZTS „Gamrat – Erg”)

i Leszek Twaróg (Wojewódzki Związek Kółek i Organizacji Rolniczych z/s w Jaśle),

sekretarz – Teresa Szmigielska (Okręgowy Zakład Transportu i Maszyn Drogowych w Jaśle)

skarbnik – Janina Henzel (PKS w Jaśle),

członkowie – Bogusław Gładysz (Zakłady Płyt Wiórowych w Jaśle), Ryszard Grabowski  (Ośrodek Remontowo – Budowlany Lasów Państwowych w Jaśle), Jan Hap (Huta Szkła Technicznego w Jaśle), Andrzej Kachlik (Rafineria w Jaśle), Leszek Ochyl (Zespół Opieki Zdrowotnej w Jaśle), Kazimierz Poniatowski (Liceum Ogólnokształcące w Jaśle), Edward Rolski (Przedsiębiorstwo Poszukiwań Nafty i Gazu w Jaśle), Stefan Sochacki  (Zakład Weterynarii w Jaśle). Mam zdjęcie przedstawiające osoby przy stole prezydialnym i krzyżem na tym stole.

Przewodniczącymi komisji zakładowych największych jasielskich zakładów pracy, oprócz wyżej wymienionych, byli wówczas lub w najbliższej przyszłości zostali nimi wybrani: Zakłady Przemysłu Owocowo – Warzywnego „Pektowin” – Wojciech Kawa, Zakłady Płyt Wiórowych – Bogusław Gładysz, Przedsiębiorstwo  Poszukiwań Nafty i Gazu – Leon Tomasik, Rejon Dróg Publicznych – Jerzy Frączek, Wojewódzka Spółdzielnia Spożywców „Społem” O/Jasło – Ryszard Maciejowski, placówki oświatowe – Marek Siarkowicz(z Biecza), Zjednoczone Zespoły Gospodarcze w Tarnowcu- Stanisław Gałuszka.

W początkowym okresie jasielski MKZ miał siedzibę w budynku przedsiębiorstwa PKS przy ul. Przemysłowej 6. Po pewnym czasie władze miejskie przyznały jasielskiej strukturze związkowej lokal przy ulicy Puszkina 4 (teraz Franciszkańska). Były to najpierw dwa, a potem trzy małe pokoje, o łącznej powierzchni ok. 50 m², na trzecim piętrze. Przydzielony telefon miał numer 31 25, a telefax 065 544.

Głównym zadaniem, zwłaszcza w początkowym okresie działalności MKZ – u, głównym zadanie tej struktury była przede wszystkim pomoc mniejszym zakładom pracy w powstaniu komitetów założycielskich, umożliwienie kontaktu z powstającymi strukturami regionalnymi (w przypadku Jasła: z Podkarpackim Regionalnym Komitetem Założycielskim)  w celu nawiązania współpracy i wzajemnego współdziałania. MKZ zapewniał także wzajemny obustronny przepływ informacji od komisji zakładowych do struktur regionalnych oraz ogólnopolskich. Ważnym zadaniem było też reprezentowanie pracowników i ogólnie biorąc społeczeństwa danego terenu w rozmowach z lokalnymi władzami samorządowymi i wymuszanie na nich realizacji postulowanych oczekiwań społecznych.

W Jaśle i okolicach (Biecz, Brzostek, Dębowiec, Kołaczyce, Lipinki, Nowy Żmigród, Przysieki, Skołyszyn, Tarnowiec, Trzcinica) do „Solidarności” zapisała się zdecydowana większość pracujących, choć władze podejmowały różne działania, aby ograniczyć zasięg i liczebność Związku. Po przejściu jasielskich struktur związkowych do Regionu Małopolska (decyzja 5 maja 1981 r. na spotkaniu przedstawicieli komisji zakładowych z prawie 80 zakładów pracy naszego terenu) i przeprowadzeniu dokładnej ewidencji, okazało się, że w powiecie jasielski do NSZZ „Solidarność” należało około  30 tys. osób, co stanowiło zdecydowaną większość pracujących. W niektórych zakładach przynależnych do „Solidarności” było prawie 100 % pracowników. W największym zakładzie pracy w naszym rejonie, w Gamracie, do „Solidarności” należało 3018, czyli 94,6 % pracowników.

Do powstania „Solidarności” w naszym rejonie, oprócz osób, które wcześniej wymieniłem, w istotnym stopniu przyczynili się: ks. Stanisław Kołtak oraz Marian Matysik.

Kilka miesięcy później (dokładnie: 28 lutego 1981 r.), po zakończeniu początkowego okresu organizacji komisji zakładowych, powołano 11 – osobową Międzyzakładową Komisję Porozumiewawczą NSZZ „Solidarność” w Jaśle, która przejęła zadania MKZ – u powiększone o coraz trudniejszą współpracę, a nieraz wprost o starcia, z władzami zakładowymi, lokalnymi czy wręcz ogólnopolskimi, gdy trzeba było przeciwdziałać antyzwiązkowym posunięciom tych władz.

25.10.2025 – w 45. rocznicę powołania Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego (MKZ) NSZZ „Solidarność” w Jaśle, w sali historycznej w I LO (sala 01), w której kol. Jerzy Bieńkowski przygotował wystawę dotyczącą tego wydarzenia i związku „Solidarność”, odbyło się spotkanie z udziałem: działaczy „Solidarności” uczestniczących w powołaniu MKZ lub będących działaczami „Solidarności” w tamtym okresie – Maria Czeszyk (w 1980 r. pracownik Gamratu), Adam Fortuna (Gamrat), Bogusław Gładysz (Zakłady Płyt Wiórowych), Jan Hap (Huta Szkła w Jaśle), Bogdan Kalityński (Gamrat), Andrzej Lechowski (PKP), Zofia Nowak (I Liceum Ogólnokształcące), Antoni Pikul (Ośrodek Remontowo – Budowlany Lasów Państwowych), Krystyna (Osika) Olszewska (wówczas uczennica I LO, zaangażowana działalność nielegalną w stanie wojennym), Bolesław Potyrała (PPNiG), Mieczysław Urban (Podkarpackie Zakłady Rafineryjne), Antonina Wilisowska (Szkoła Podstawowa Nr 7); członkowie Stowarzyszenia „Solidarni w Jaśle – J. Bieńkowski, H. Bilski, S. Dołęga, R. Gajewski, Z. Gondek, J. Hap (także uczestnik  zebrania w 1980 r.), S. Homlak, J. Lenartowicz (prowadzący spotkanie rocznicowe), J. Miśkowicz, J. Nowak, K. Poniatowski (uczestnik spotkania w 1980 r.), K. Rozenbeiger.

Ponadto uczestniczyli: Andrzej Papciak – pracownik Starostwa Powiatowego w Jaśle, odpowiedzialny za oświatę, Krzysztof Fal – przewodniczący Zarządu Regionu Podkarpacie NSZZ „Solidarność”, Paweł Pietrusza – przewodniczący jasielskiego Oddziału ZR Podkarpacie NSZZ „S”.

Po powitaniu uczestników przez P. Pietruszę i K. Poniatowskiego (w imieniu i z upoważnienia dyrekcji I LO), uczczono minutą ciszy zmarłych – uczestników tamtego historycznego spotkania. Ich nazwiska przypomniał Prezes K. Rozenbeiger. Potem K. Poniatowski krótko przypomniał okoliczności i przebieg tamtego zebrania.

Główna część spotkania to były osobiste wspomnienia jego uczestników. Wspomnieniami tymi dzielili się kolejno: Z. Nowak, J. Hap, A. Pikul, K. Olszewska, A. Fortuna, B. Gładysz, A. Lechowski, B. Potyrała, B. Kalityński, M. Czeszyk. Niektórzy z nich kilkakrotnie prosili o głos i uzupełniali swoje wspomnienia, a także poruszali niektóre aspekty obecnej sytuacji w Polsce. Głos zabrali także: K. Fal, Z. Gondek. Na koniec wystąpił organizator wystroju sali J. Bieńkowski, który w szerszym, historycznym aspekcie przedstawił tamto wydarzenie, a także przypomniał kilka innych istotnych wydarzeń z historii Polski i świata. Potem były jeszcze rozmowy kuluarowe i zadeklarowana chęć uczestnictwa w następnych takich spotkaniach.

Kazimierz Poniatowski

Foto: J.Nowak

Nieprzerwanie od 45 lat w Sanktuarium św. Michała Archanioła i bł. Bronisława Markiewicza w Miejscu Piastowym, w każdą pierwszą sobotę miesiąca, od maja do października, odbywają się pokutne nabożeństwa fatimskie. W sierpniu – miesiącu Porozumień Sierpniowych – NSZZ „Solidarność” Regionu Podkarpacie w sposób szczególny kieruje swe myśli i modlitwy ku Matce Bożej Fatimskiej. Podobnie było w tym roku, w sobotę 3 sierpnia.

Pierwsze nabożeństwo fatimskie w kościele „na Górce” w Miejscu Piastowym z udziałem podkarpackiej „Solidarności” odbyło się w sierpniu 1998 roku, a przewodniczył mu wówczas śp. bp Jan Chrapek. W tym roku Mszę świętą o godz. 19.00 odprawił Biskup Kielecki Jan Piotrowski. On także wygłosił piękną, bogatą w treść homilię. Całość liturgii: czytania, psalm, modlitwa wiernych, dary ofiarne, rozważania różańcowe, została przygotowana przez członków Związku Zawodowego „Solidarność”.

Po Komunii świętej Przewodniczący Zarządu Regionu Podkarpacie NSZZ „Solidarność” w Krośnie Krzysztof Fal, klęcząc przed Figurą Fatimskiej Pani, zawierzył Jej wszystkich ludzi pracy i ich rodziny.

Podczas uroczystości wystawiono Poczty Sztandarowe „Solidarności”: Regionu Podkarpacie w Krośnie, a także Organizacji Związkowych z BWI Poland Technologies Sp. z o.o. w Krośnie oraz Gamrat S.A. w Jaśle.

Źródło: -

Foto: J.Nowak

W pierwszą sobotę sierpnia setki osób zgromadziły się w Miejscu Piastowym na pokutnym czuwaniu fatimskim.
Od wielu lat sierpniowe czuwanie fatimskie znaczone jest obecnością ludzi spod znaku „Solidarność”. Pod przewodnictwem Tadeusza Majchrowicza, przewodniczącego NSZZ Solidarność Rejonu Podkarpacia i jednocześnie zastępcy przewodniczącego Komisji Krajowej NSZZ Solidarność członkowie różnych organizacji związkowych „Solidarności” [medycy, leśnicy, policjanci i inni] włączają się w organizację i przebieg całej uroczystości. Podobnie było w tym roku.
Modlitwie przewodniczył emerytowany pasterz naszej archidiecezji abp Józef Michalik. Razem z nim przy ołtarzu stanął przełożony generalny michalitów ks. Dariusz Wilk i kilkunastu innych kapłanów.

W homilii ks. Arcybiskup mówił o pewnych bolesnych doświadczeniach, jakim poddawane jest polskie społeczeństwo. Zachęcał, by się jednak nie zniechęcać. – Co czynić? – pytał. – Nawrócić się. Przemienić to się nawrócić. Nie bójmy się nawrócenia. Kościół potrzebuje dzisiaj świętych. W tym miejscu, w którym jesteśmy, trzeba się zdobyć na więcej i… więcej. To jest miejsce wyjątkowe w Polsce. Bo Bronisław Markiewicz, przemyski ksiądz, który był niespokojnego ducha, już jako kleryk, później młody wikariusz, proboszcz w kolejnych parafiach zostawiał piękny ślad swojej pracy. Szukał ludzi, budził, mobilizował, zakładał stowarzyszenia. Ciągle było mu mało… Szukał zakonu. Wreszcie tutaj, w wielkiej biedzie i trudnościach zakładał nowe zgromadzenie – wtedy umierało w Galicji z głodu kilkanaście tysięcy ludzi. On miał wtedy ponad sześćdziesiąt lat! Nie ma odpoczynku ani urlopu od czynienia dobra. Pamiętajmy, że piękne życie nie może się obyć bez ofiary. Święty Jan Paweł II mówił o tym tak: „Miłości bez krzyża nie znajdziecie. A krzyża bez miłości nie uniesiecie”.

Spontaniczne, gromkie brawa wiernych były wyrazem wdzięczności za mocne i jednoznaczne wskazanie drogi, jakiej udzielił nam emerytowany pasterz archidiecezji.
Po Komunii świętej przewodniczący NSZZ Solidarność Rejonu Podkarpacia Tadeusz Majchrowicz, klęcząc przed Figurą Matki Bożej Fatimskiej, w pięknej modlitwie zawierzył Jej „wszystkie trudne sprawy społeczeństw, ustrojów i państw, które nie mogą być rozwiązywane na drodze nienawiści, wojny i samozniszczenia”. Prosił, by Maryja czuwała nad Związkiem Zawodowym Solidarność.

Przed błogosławieństwem Ojciec Generał ks. Dariusz Wilk serdecznie podziękował ks. Arcybiskupowi, wszystkim kapłanom, siostrom zakonnym, licznym pocztom sztandarowym, Męskiemu Chórowi Rolników z Wielopola Skrzyńskiego, który ubogacał liturgię i wszystkim wiernym, pośród których znalazła się kilkudziesięcioosobowa grupa młodzieży oazowej, wojewoda kujawsko-pomorski Mikołaj Bogdanowicz z rodziną, a także 9 par jubilatów małżeńskich. Otrzymali oni z rąk ks. Arcybiskupa i Ojca Generała pamiątkowe różańce papieskie.

Po Mszy świętej zabrani odmówili drugą część różańca świętego – Tajemnice Światła, po czym wyruszyli w procesji światła po placu sanktuaryjnym z Figurą Matki Bożej Fatimskiej. Modlitewne czuwanie trwało w kościele do północy.

.

Fatimskie czuwanie było w całości transmitowane przez TV i Radio FARA.

Tekst: Krzysztof Poświata CSMA

Zdjęcia: Wojciech Kaczkowski

Smagowicz był uczestnikiem wydarzeń Marca 1968 w Krakowie. Założyciel Wolnych Związków Zawodowych w Polmozbycie Kraków w 1980.

Zmarł Jacek Smagowicz, polski działacz opozycji antykomunistycznej oraz NSZZ „Solidarność”.

Smagowicz był uczestnikiem wydarzeń Marca 1968 w Krakowie. Założyciel Wolnych Związków Zawodowych w Polmozbycie Kraków w 1980.

Od września 1980 był członkiem i działaczem NSZZ „Solidarność”. Od 1990 członek Zarządu Regionu NSZZ „Solidarność” Małopolska, w latach 1992–2011 członek Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”.

Po wprowadzeniu stanu wojennego organizator strajku okupacyjnego w Polmozbycie Kraków później (do 16 grudnia 1981), uczestnik strajku w Nowohuckim Przedsiębiorstwie Instalacji Przemysłowych Montin.

17 grudnia 1981 za zorganizowanie strajku został zwolniony z pracy. Aresztowany 19 kwietnia 1982 i skazany za kontynuowanie działalności związkowej. Do 1 października 1982 internowany w ośrodkach odosobnienia w Załężu k. Rzeszowa i Uhercach. Później był m.in. współorganizatorem manifestacji i akcji protestacyjnych, w związku z czym był wielokrotnie zatrzymywany (w tym profilaktycznie), a także skazywany przez kolegia do spraw wykroczeń na kary grzywny oraz aresztowany. Wielokrotny uczestnik Marszu Szlakiem I Kompanii Kadrowej.

Postanowieniem z 28 sierpnia 2006 został przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego – za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce, za osiągnięcia w pracy zawodowej i społecznej – odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. W 2018 został odznaczony Medalem „Pro Bono Poloniae”.

Rodzinie i bliskim Zmarłego składamy kondolencje.

Źródło: TV Republika

Przed Mszą św. – o godz. 11:15 odmówiony zostanie różaniec w intencji wszystkich zmarłych działaczy jasielskiej „Solidarności”.

Przed rozpoczęciem uroczystości przy tablicy na grobie matki działacza jasielskiej „Solidarności” Jerzego Polaka zebrali się jego najbliżsi.

31 sierpnia b.r. odbyły się w Jaśle uroczystości związane z 41. rocznicą powstania Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”.

Przed rozpoczęciem uroczystości przy tablicy na grobie matki działacza jasielskiej „Solidarności” Jerzego Polaka zebrali się jego najbliżsi.

Wśród obecnych była jego córka Aleksandra Polak – Jackson oraz siostry Irena Florczyk i Maria Kalita z rodzinami. Złożono kwiaty, zapalono znicze i odmówiono modlitwę w intencji zmarłego, wszystkich bohaterów „Solidarności” i Ojczyzny.

Spotkanie odbyło się w Sali Zespołu Szkół nr 4 w Jaśle, gdzie w trakcie uroczystości została otwarta i poświęcona Izba Pamięci NSZZ „Solidarność” im. Jerzego Polaka.

Uroczystości rozpoczął Starosta Jasielski Adam Pawluś, który przedstawił zaproszonych gości i podziękował wszystkim zaangażowanym w realizację tego przedsięwzięcia.

- Stowarzyszenie Solidarni w Jaśle jest inicjatorem przedsięwzięcia, jakim jest Izba Pamięci im. Jerzego Polaka. (…) Cieszę się, że po wielu próbach udało się utworzyć w Jaśle miejsce, gdzie zgromadzone zostaną pamiątki związane z powstaniem i działaniem tego ruchu. Miejsce to jest poświęcone wydarzeniom, dzięki którym w Jaśle i w powiecie jasielskim zakończył się PRL. – mówił Starosta

- Jestem dumny, że spotykamy się dzisiaj, aby uroczyście otworzyć to miejsce, bowiem dzięki wielkiemu sercu i pracy udało się ocalić od zapomnienia jakże ważną cześć polskiej drogi do wolności. Cieszy mnie również fakt, że miejsce to zostało nazwane imieniem naszego kolegi Jerzego Polaka – działacza „Solidarności”, który niedawno od nas odszedł. Mimo, że od 1988 roku mieszkał w USA sercem był z nami angażując się w życie Polski i Polonii. W strukturach jasielskiej, podziemnej „Solidarności” zajmował się dokumentacją fotograficzną podejmowanych działań. Kierował podziemną pracownią fotograficzną, która znajdowała się w podziemiach Kołtakówki.

Podczas spotkania głos zabrała córka Jerzego Polaka – Aleksandra Polak – Jackson.

- W imieniu własnym, swojej mamy, siostry i brata pragnę podziękować wszystkim, którzy przyczynili się do upamiętnienia mojego taty w ten szczególny sposób. Dziękuję pomysłodawcy tego spotkania Panu Rozenbeigerowi oraz członkom Stowarzyszenia Solidarni w Jaśle.

Pani Aleksandra podkreśliła, że Polska była dla jej ojca pierwszą ojczyzną i zawsze interesowało go to, co dzieje się w jego rodzinnym mieście Jaśle. Starał się utrwalać pamięć o „Solidarności” organizując w Stanach Zjednoczonych liczne wystawy, w tym jedną wspólnie z nią na Uniwersytecie w Bostonie.

Sprawy Polski nigdy nie były mu obce. Podczas wizyty prezydenta Andrzeja Dudy w USA był w grupie przedstawicieli amerykańskiej Polonii, która go powitała.  Towarzyszył mu również podczas spotkań wyborczych w Warszawie.

Opisywała jak emocjonalnie przeżywał każdą wizytę u swoich licznych przyjaciół w Polsce i jak bardzo był szczęśliwy, kiedy odebrał z polskiego konsulatu Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski. Chciał, żeby na tablicy na grobie, w którym pochowana jest jego ukochana mama była o nim wzmianka. Zależało mu na słowach Syn Narodu Polskiego i jego wola została spełniona.

Następnie Prezes Zarządu Stowarzyszenia Solidarni w Jaśle Kazimierz Rozenbeiger przedstawił krótko eksponaty znajdujące się w Izbie Pamięci i podziękował tym, którzy przyczynili się do jej powstania, oraz odczytał fragmenty listu, nadesłanego w 2018 r. przez śp. Jerzego Polaka, które do tej pory pozostają aktualne.

Bardzo mnie cieszy, że obecny rząd realizuje tę socjalną część programu pierwszej „Solidarności”. Tej czarno-białej, jak na moich zdjęciach z lat 80-tych. Moim przesłaniem, jako fotografa „Solidarności” było ocalić od zapomnienia jak największą ilość ludzi i zdarzeń mających związek ze społecznym i solidarnościowym ruchem oporu przed totalitarnym, prosowieckim władzom komunistycznym. Wiedziałem wtedy i dzisiaj z perspektywy czasu zauważam, że nasza sytuacja polityczna i nasz los zależy przede wszystkim od nas. Od milionów, którzy swoją masą, liczebnością i siłą, wiarą mogą wprowadzać dużo dobrych zmian. To my, zwykli ludzie swoim działaniem i siłą wiary zwyciężyliśmy zło, jakim był totalitarny system (…). To miliony ludzi są bohaterami tamtych czasów.

Zastępca Przewodniczącego Komisji Krajowej i przewodniczącego Zarządu Regionu Podkarpacie NSZZ „Solidarność” Tadeusz Majchrowicz przypomniał ogromną rolę Kościoła w kształtowaniu się ruchu „Solidarności”.

Senator RP Alicja Zając opowiedziała o swoich wspomnieniach związanych z śp. Jerzym Polakiem.

Jako ostatnia głos zabrała Poseł na Sejm RP Maria Kurowska, która podzieliła się swoimi wspomnieniami z okresu Solidarności.

Po zakończeniu spotkania odbyło się uroczyste poświęcenie Izby Pamięci im. Jerzego Polaka, po którym uczestnicy udali się na mszę w kościele Św. Stanisława BM w Jaśle.

W kościele pw. św. Stanisława BM, niegdyś bastionie podziemnej „S”, koncelebrowanej mszy św. przewodniczył ks. Piotr Steczkowski, kanclerz Kurii Diecezjalnej w Rzeszowie. Homilię wygłosił ks. Stanisław Marczak, były kapelan jasielskiej „S”.

Po mszy złożono kwiaty przed tablicą upamiętniającą ks. Jerzego Popiełuszkę. Pochyliły się sztandary „S”, Huty Szkła, Zakładu Gazowniczego i Gamratu. Uroczystość zakończyła się odśpiewaniem hymnu państwowego i pieśni „Ojczyzno ma”.

Po złożeniu kwiatów ponownie zabrał głos Tadeusz Majchrowicz, który w imieniu swoim i NSZZ „Solidarność” podziękował wszystkim za wspólną modlitwę.

Zwrócił uwagę, że w tym roku przypada nie tylko 41. rocznica podpisania porozumień sierpniowych, ale również 40. rocznica ukazania się tygodnika „Solidarność”. – Moje pokolenie pamięta jak do kiosku ustawiały się kolejki, żeby móc poczytać tego prawdziwego słowa, tego słowa prawdy. Kolejny raz został nadany tytuł Człowieka Roku Tygodnika Solidarność. W tym roku tym bohaterem był Andrzej Rozpłochowski, legendarny lider Solidarności, który był skazany na emigrację i wiele lat spędził w Stanach Zjednoczonych. Teraz kiedy wrócił do Polski doczekał się tego momentu, że został uhonorowany tym tytułem.

Przypomniał także o 40. Rocznicy pierwszego Krajowego Zjazdu Delegatów „Solidarności”. Tadeusz Majchrowicz podkreślił, że gdyby nie „Solidarność” nie było by samorządu terytorialnego, w takiej formie w jakiej teraz funkcjonuje. Wyraził przy tym żal, że samorząd który odrodził się dzięki Solidarności zapomina o jej ludziach.

Tadeusz Majchrowicz podkreślił, że „Solidarność”: była, jest i będzie jeszcze długo potrzebna. Na koniec raz jeszcze podziękował wszystkim za kwiaty, modlitwę i za inicjatywę otwarcia Izby Pamięci im. Jerzego Polaka.

 J.M.

Linki do relacji z uroczystości:

JERZY POLAK

Urodził się 6.01.1953 r. w Jaśle – Sobniowie. Po ukończeniu Szkoły Podstawowej Nr 3 w Jaśle uczęszczał do Zespołu Szkół Mechanicznych w Krośnie, gdzie zdał egzamin maturalny. Po studiach technicznych na Politechnice Rzeszowskiej rozpoczął pracę w Hucie Szkła w Jaśle, gdzie pracował do sierpnia 1980 r. Wskutek działań kierownictwa zakładu został przeniesiony do pracy (od 1 września 1980 r.) w Ośrodku Badawczo – Rozwojowym „Gamrat – Erg” w Jaśle. Tu był współzałożycielem Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”.

Po wprowadzeniu stanu wojennego 14.12.1981 był współorganizatorem strajku w swoim zakładzie, za co został dyscyplinarnie zwolniony z pracy. Był aktywnym działaczem struktur podziemnych w Jaśle. Współorganizował druk oraz kolportaż niezależnych wydawnictw. Będąc z zamiłowania fotografem, przygotowywał materiały wykorzystywane do drukowania wydawanych w Jaśle biuletynów związkowych i innych druków (ulotki, kalendarze, druki okolicznościowe). 19 marca 1983 r. został aresztowany i skazany za działalność podziemną. Na mocy amnestii opuścił więzienie w czerwcu 1983 r. Uczestniczył w przygotowaniu do emisji audycji radiowej „Radia Solidarność” nadanej 7.09.1984 r. w Jaśle (Jego pomysłem i montażem był podkład muzyczny audycji oparty na melodii pieśni „Warszawianka”). W tym okresie, jako zwolniony dyscyplinarnie, nie mógł znaleźć stałego zatrudnienia.

Nie widząc możliwości ułożenia sobie życia w Polsce rozpoczął starania o wyjazd do USA. Wielokrotnie odmawiano mu paszportu. Dopiero 1988 r. władze zgodziły się na Jego wyjazd do NRF, skąd udał się z rodziną (żoną Jolantą i półroczną córką Klaudią) do Stanów Zjednoczonych. Tam nieprzerwanie interesował się sprawami  polskimi aktywnie uczestnicząc w życiu Polonii. Od kilku lat był przewodniczącym Klubu Gazety Polskiej w Stamford. Posiadał dużą kolekcję zdjęć obrazujących życie Jasła w latach 70. i 80. ub. wieku, w tym wiele związanych z działaniami NSZZ „Solidarność” w naszym mieście. Wykorzystał je do przygotowania, wspólnie z córką Aleksandrą, wystawy „Jerzy and Olenka Polak Collection” na Uniwersytecie Harvarda w Bostonie oraz w Elms College (Chicope, Massachusetts).

W 2018 r. Jego zdjęcia, tematycznie związane z „Solidarnością” i ks. Stanisławem Kołtakiem, posłużyły do zorganizowania wystawy w I Liceum Ogólnokształcącym im. Króla Stanisława Leszczyńskiego w Jaśle, która następnie była prezentowana w kilku jasielskich szkołach ponadgimnazjalnych, gdzie cieszyła się dużym zainteresowaniem uczniów i nauczycieli. Wraz z żoną Jolantą pomagał wielu rodakom, którzy zdecydowali się wyjechać „za Ocean”. Druga wystawa Jego zdjęć została zorganizowana przy I Liceum Ogólnokształcącym w Jaśle w sierpniu 2020 r. w 40. rocznicę powstania NSZZ „Solidarność”.

We wrześniu 2019 r. przybył do Jasła na odsłonięcie pomnika Żołnierzy Wyklętych, a w lutym następnego roku uczestniczył w konwencji Prawa i Sprawiedliwości inaugurującej kampanię wyborczą Prezydenta Andrzeja Dudy oraz w Zjeździe Klubów „Gazety Polskiej” w Warszawie. W grudniu 2020 r. został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Zmarł 15.05.2021 r. w USA i tam został pochowany.

Foto: J.Nowak

Zbliża się 41-rocznica powstania Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”. Zapraszamy wszystkich do udziału w obchodach w dniu 31.08.2021 r.

Program uroczystości poniżej:

Zbliża się 41-rocznica powstania Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”. Zapraszamy wszystkich do udziału w obchodach w dniu 31.08.2021 r.

Program uroczystości poniżej:

Od ponad 40 lat w Sanktuarium św. Michała Archanioła i bł. ks. Bronisława Markiewicza w Miejscu Piastowym, w każdą pierwszą sobotę miesiąca, od maja do października, odbywają się pokutne Nabożeństwa Fatimskie.

Miejsce Piastowe, 7 sierpnia 2021 r.

Od ponad 40 lat w Sanktuarium św. Michała Archanioła i bł. ks. Bronisława Markiewicza w Miejscu Piastowym, w każdą pierwszą sobotę miesiąca, od maja do października, odbywają się pokutne Nabożeństwa Fatimskie.

Pierwsze Nabożeństwo Fatimskie w kościele „na górce” w Miejscu Piastowym z udziałem NSZZ „Solidarność” Regionu Podkarpacie odbyło się 1 sierpnia 1998 roku, a przewodniczył mu wówczas śp. bp Jan Chrapek. To już 24. raz podkarpacka „Solidarność” modliła się, tym razem w intencji ofiar stanu wojennego, w roku 41. rocznicy od jego ogłoszenia przez generała Jaruzelskiego.

Mszy świętej koncelebrowanej przewodniczył Biskup Pomocniczy Archidiecezji Przemyskiej Stanisław Jamrozek, który wygłosił także piękną homilię. Całość liturgii: czytania, psalm, modlitwa wiernych, dary ofiarne, rozważania różańcowe, została przygotowana przez członków Związku Zawodowego „Solidarność”, przy współudziale Rycerzy Kolumba.

Po Komunii świętej Przewodniczący Zarządu Regionu Podkarpacie NSZZ „Solidarność” Tadeusz Majchrowicz, klęcząc przed Figurą Fatimskiej Pani, zawierzył Jej wszystkich ludzi pracy i ich rodziny.

Podczas uroczystości wystawiono Poczty Sztandarowe NSZZ „Solidarność”: Regionu Podkarpacie w Krośnie i Oddziału Regionu w Sanoku, a także Organizacji Związkowych z: BWI Poland Technologies Sp. z o.o. w Krośnie, Krosno Glass S.A. oraz Gamrat S.A. w Jaśle.

Całość uroczystości – transmitowanej przez archidiecezjalne Radio Fara i Telewizję Internetową – można obejrzeć:

Region Podkarpacie NSZZ „Solidarność”

Fot. Marian Kraczkowski

18 maja 2020 obchodziliśmy 100. rocznicę urodzin św. Jana Pawła II. Osoby, która odegrała ogromną rolę w walce z komunizmem. Dlaczego pontyfikat Jana Pawła II był ważny dla Polaków?

 Zdjęcia z prywatnej pielgrzymki do Wadowic w dniu 20.05.2020 r.

Foto: J.Nowak