Ekspozycja była prezentowana w Parlamencie Europejskim w Brukseli oraz w Ambasadzie Polskiej przy Unii Europejskiej. Inicjatorem był poseł do PE Bogdan Rzońca. Wystawę przygotowało Muzeum Regionalne w Jaśle, a jego dyrektor Mariusz Świątek jest kustoszem ekspozycji, sfinansowanej przez Urząd Miasta w Jaśle i Starostwo Powiatowe w Jaśle.

W dniu 06.11.2023, w II Liceum Ogólnokształcącym im. ppłk. J. Modrzejewskiego w Jaśle odbyło się otwarcie wystawy „Wysiedlenie i zburzenie miasta Jasła w 1944 r.” ukazującej barbarzyńskie zniszczenie Jasła przez Niemcy w czasie II Wojny Światowej.

Ekspozycja była prezentowana w Parlamencie Europejskim w Brukseli oraz w Ambasadzie Polskiej przy Unii Europejskiej. Inicjatorem był poseł do PE Bogdan Rzońca. Wystawę przygotowało Muzeum Regionalne w Jaśle, a jego dyrektor Mariusz Świątek jest kustoszem ekspozycji, sfinansowanej przez Urząd Miasta w Jaśle i Starostwo Powiatowe w Jaśle.

Wystawa będzie prezentowana w szkołach średnich powiatu jasielskiego, ale także w placówkach konsularnych i ambasadach w Berlinie, Atenach i Rzymie.

Gościem spotkania w II Liceum Ogólnokształcącym w Jaśle, gdzie została zaprezentowana wystawa fotograficzna był Pełnomocnik rządu do spraw Odszkodowań za Szkody Wyrządzone Agresją i Okupacją Niemiecką w latach 1939-1945, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Arkadiusz Mularczyk.

.

Uroczystość otworzyła Małgorzata Chrząszcz – Dyrektor II Liceum Ogólnokształcącego w Jaśle.

.

Następnie Adam Pawluś – Starosta Jasielski powitał gości przybyłych na tą szczególną lekcję historii.

.

Arkadiusz Mularczyk mówił o reparacjach wojennych oraz odszkodowaniach jakich domaga się Polska od Niemiec. W swoim wystąpieniu opowiedział o raporcie na temat strat wojennych Polski i żądań reparacji od Republiki Federalnej Niemiec. Jak podkreślał, jego nadrzędnym celem było i nadal jest skłonienie rządu Republiki Federalnej Niemiec do podjęcia rozmów i dialogu z Polską na temat należnych reparacji, odszkodowań i zadośćuczynienia za ogrom strat ludzkich i materialnych jakie nasz kraj poniósł podczas II Wojny Światowej. Podkreślał, że Polska jako jedyny kraj na świecie nigdy nie otrzymał od Niemiec żadnego odszkodowania, chociaż zgodnie z raportem liczba ofiar wojennych wyniosła 5 219 000 polskich obywateli, przy czym co piątym zamordowanym obywatelem było dziecko poniżej 10 roku życia.

– II wojna kojarzy się generalnie na Zachodzie z kwestią tylko i wyłącznie Holocaustu, czyli mordowaniem Żydów. Nie są znane na świecie informacje o polskich stratach demograficznych, materialnych, grabieży i tego, że Polska nigdy nie dostała od Niemiec reparacji wojennych. Często ze zdumieniem politycy i dyplomaci z Zachodu dowiadują się, że Polska nie dostała nigdy odszkodowań wojennych. Że odbudowa takich miejscowości jak Jasło, Wieluń, Warszawa i setki innych polskich miast i miasteczek odbywała się w wyniku wysiłku narodu polskiego. Bez żadnych odszkodowań i planu Marshalla. Jest to chyba jedyny przykład w historii świata po II wojnie światowej. Z drugiej strony widzimy promowanie tych fałszywych kodów pamięci w mediach międzynarodowych, gdzie nie mówi się o odpowiedzialności Niemiec tylko nazistów, gdzie mówi się o „polskich obozach koncentracyjnych”, gdzie mówi się o „polskich gettach”. To wszystko jest bardzo niebezpieczne, bo to stawia Polskę w bardzo krzywym zwierciadle. To buduje wiele przekłamań. To jest później bardzo ciężkie do zmiany, bo wymaga konsekwentnej długiej pracy na bardzo wielu płaszczyznach: edukacyjnej, informacyjnej, dyplomatycznej, politycznej. Z drugiej strony mamy do czynienia z niemieckim „soft-power”, gdzie Niemcy wydają miliony euro na promocję, piszą książki o swojej historii, piszą o ruchu oporu w Niemczech, generalnie widzą się jako spadkobiercy „dobrych” Niemców, którzy walczyli z Hitlerem. A na nas – jako Polaków – patrzą jako tych, którzy są współodpowiedzialni za Holocaust. Tych, którzy są współodpowiedzialni za współpracę z nazistami. Więc te wszystkie wadliwe kody pamięci one przynoszą fatalny efekt polskiego wizerunku – Polski, Polaków, naszej historii. To jest ważne, żebyśmy z tym walczyli. Dlatego przykład Jasła jest przykładem symbolicznym. Niewinne miasto wysadzone nie w wyniku działań wojennych, ale w wyniku zaplanowanej egzekucji przez niemieckie wojsko. Bez powodu, bez przyczyn. Rabunek wcześniej, wywiezienie zasobów dóbr kultury, księgozbiorów, całego majątku prywatnego i publicznego od mieszkańców Jasła i korzystanie z tego przez kolejne dekady przez kolejne pokolenia Niemców, którzy nie chcą się z tego rozliczyć i którzy nie chcą tego zwrócić. Więc dzisiaj elementarna sprawiedliwość domaganie się, upominanie głośno o te sprawy.

.

Następnie głos zabrał Bogdan Rzońca – Poseł do Parlamentu Europejskiego.

- Musimy na nowo opowiadać historię Polski, historię Jasła, bo wiele pokoleń traci wiedzę lub ta wiedza jest blokowana, nierzetelnie przedstawiana. Jesteśmy obciążani jako współwinni wybuchu II wojny światowej, jako uczestniczący w Holokauście. Oczywiście jest to nieprawda. 99 procent Polaków podczas wojny zachowywało się świetnie. To Niemcy napadli na Polskę, to oni zburzyli i zniszczyli Polskę i Polaków. To samo zrobili z Jasłem. Najpierw wysiedlili jaślan, potem okradli domy i zakłady pracy. Spisali wszystko co zrabowali. Są dokumenty w języku niemieckim to potwierdzające, a potem zburzyli i spalili to, czego nie wywieźli z Jasła…

- Na Zachodzie dzisiaj nie rozróżniają Powstania Warszawskiego od Powstania w Getcie Warszawskim. Musimy o tym opowiadać. Jak pokazaliśmy te zdjęcia i zburzone Jasło, pierwsze pytanie było takie: dlaczego Jasło zostało zburzone? Też chcielibyśmy wiedzieć. Zło jakim była wojna musi mieć swoje konsekwencje finansowe. Popieram wszystkie procesy, które są związane z pozyskaniem od Niemców odszkodowań za maltretowanie Polaków, burzenie miast takich jak Jasło i zniszczenie Polski podczas II wojny światowej.

– Wyobraźcie sobie, że ktoś wchodzi do waszego domu, kradnie stoły, meble, odkręca klamki, wasz dom jest zburzony i spalony. I wiadomo kto to zrobił. Dlaczego w Polsce przez tyle lat nie można było o tym mówić. Wiadomo, że zrobili to Niemcy. Wszystko spisali po niemiecku i wiadomo co ukradli. Niektórzy politycy mówili: po co my o tym mówimy, po co burzymy relacje polsko – niemieckie. To złodzieja i bandytę nie wolno łapać. Trzeba nazywać rzeczy po imieniu. Gehenna II wojny będzie nam towarzyszyć długie lata. Niemców stać, żeby zapłacić te reparacje. Nie chcą tego zrobić, bo musieliby się przyznać do barbarzyństwa. Naród, który palił ludzi, przerabiał na mydło, niszczył miasta i wioski, zabijał Polaków, Żydów i Romów i oni teraz mówią, że są narodem o wyższej kulturze prawnej. Bardzo bym chciał, żebyśmy mieli poprawne relacje z Niemcami i każdym innym krajem.

.

Adam Pawluś – Starosta Jasielski opowiedział zgromadzonym gościom oraz uczniom o zarządzeniu wydanym przez starostę Waltera Gentza, który nakazał wysiedlenie miasta Jasła. W ciągu 48 godzin wszystkie osoby cywilne musiały opuścić miasto pod groźbą kary śmierci za nie wykonanie rozkazu. Podczas tych działań miasto Jasło zostało niemal w całości unicestwione, okupanci spalili i zniszczyli wszystkie obiekty sakralne, muzea, budynki administracyjne oraz mieszkalne. Po wysiedleniu miasta specjalne niemieckie komando, zwane w nomenklaturze Wermachtu oddziałem ratowniczym, zrabowało pozostawione przez obywateli mienie. Łącznie z Jasła wywieziono ponad 1002 wagony różnego rodzaju przedmiotów. Niemcy zburzyli Jasło w 97 procentach. Zniszczony został również ówczesny budynek starostwa, który wysadzono. Obecna siedziba Starostwa Powiatowego w Jaśle została odbudowana wysiłkiem mieszkańców, przy wykorzystaniu środków Państwa Polskiego.

Starosta Jasielski wspomniał również, że Zarząd Powiatu chce wystąpić z pozwem przeciwko władzom Niemieckim lub podmiotom reprezentującym Niemcy o odszkodowanie za zniszczenie budynku starostwa.

.

Na zakończenie uczniowie II LO zaprezentowali krótką cześć artystyczną, która przybliżyła klimat minionych wydarzeń, a następnie zgromadzeni zwiedzali wystawę.

Więcej informacji o spotkaniu:

 J.M.

Foto: J.Nowak

Z inicjatywy Stowarzyszenia „Solidarni w Jaśle” i dzięki przychylności Dyrektora I LO w Jaśle p. Jacka Nawrockiego, a także osobistemu zaangażowaniu się Starosty Jasielskiego p. Adama Pawlusia i Zarządu Powiatu, który wyasygnował prawie 22 tys. zł na adaptację jednej z sal lekcyjnych, w dniu 27.01.2021 r. została otwarta sala historyczna w I LO im. Kr. Stanisława Leszczyńskiego w Jaśle. Pomysł na upamiętnienie ostatniego 100-lecia naszej Ojczyzny stał się faktem.

Z inicjatywy Stowarzyszenia „Solidarni w Jaśle” i dzięki przychylności Dyrektora I LO w Jaśle p. Jacka Nawrockiego, a także osobistemu zaangażowaniu się Starosty Jasielskiego p. Adama Pawlusia i Zarządu Powiatu, który wyasygnował prawie 22 tys. zł na adaptację jednej z sal lekcyjnych, w dniu 27.01.2021 r. została otwarta sala historyczna w I LO im. Kr. Stanisława Leszczyńskiego w Jaśle. Pomysł na upamiętnienie ostatniego 100-lecia naszej Ojczyzny stał się faktem.

Dyrektor szkoły p. Jacek Nawrocki przeznaczył wyremontowaną salę dla potrzeb prezentacji, a Jerzy Bieńkowski, emerytowany historyk Liceum i członek Stowarzyszenia „Solidarni w Jaśle” przygotował wystawę z własnych materiałów zatytułowaną „OD NIEPODLEGŁOŚCI DO SOLIDARNOŚCI”.

Śmiało można stwierdzić. Że wystawa dostarcz solidnej porcji wiedzy o naszej, polskiej najnowszej historii. Kustosz wystawy, kol. Jerzy dokładnie przedstawił sylwetki „Ojców Niepodległości”: Józefa Piłsudskiego, Ignacego Paderewskiego, Romana Dmowskiego, Wincentego Witosa, Ignacego Daszyńskiego, których podobizny widnieją na początku w pierwszej gablocie. Kolejne ekspozycje to historia II wojny światowej i okres komunizmu w Polsce, oraz podnoszenie się Polaków z uciemiężenia komunistycznego. W części tej przypomniał również, że olbrzymią rolę w obaleniu komunizmu i powstaniu „SOLIDARNOŚCI” odegrał Kościół Katolicki, głównie dzięki postawie tak wybitnych kapłanów „NIEZŁOMNYCH” jak ks. Kardynał Stefan Wyszyński i św. Jan Paweł II.

Słowa Jana Pawła II skierowane do Polaków „Nie ma wolności bez Solidarności” mają charakter ponadczasowy i to jest zadanie do wypełnienia przez kolejne pokolenia.

Po prezentacji wywiązała się dyskusja, w której uczestniczyli: Starosta Jasielski Adam Pawluś, Naczelnik Wydziału Rozwoju, Promocji i Spraw Społecznych P. Andrzej Konopka, oraz Przewodnicząca Komisji Edukacji P. Irena Baciak. Liceum reprezentował Dyr. Jacek Nawrocki wraz z gronem pedagogicznym, a Stowarzyszenie „Solidarni w Jaśle” reprezentowali: Prezes Kazimierz Rozenbeiger, oraz Kazimierz Poniatowski, Jerzy Bieńkowski i Jerzy Nowak. W trakcie dyskusji ustalono, że także i inne wydarzenia historyczne należy maksymalnie rozpowszechniać wśród młodzieży.

Miłym gestem ze strony p. Starosty było przekazanie albumu pt. „Po Stronie Dobra” na ręce prezesa Rozenbeigera, w którym opisana jest między innymi współpraca z panem Zbigniewem Romaszewskim w Komisji Interwencji NSZZ Solidarność, a także udział w pracach nielegalnej w tym czasie Pierwszej Międzynarodowej Konferencji Obrony Praw Człowieka w Krakowie-Mistrzejowicach.

Tekst i fotografie:
Jerzy Nowak

Na ten temat również: